केंद्र सरकारने रेशनकार्ड संदर्भात मोठा निर्णय घेतला आहे. अपात्र लाभार्थ्यांवर कारवाई करून त्यांची नावे रेशनकार्डवरून वगळली जाणार आहेत. यामध्ये करदाते, चारचाकी वाहन मालक तसेच कंपन्यांचे संचालक यांचा समावेश असून, अनेकांना याचा थेट फटका बसणार आहे.
केंद्राकडून राज्यांना १.१७ कोटींची यादी
केंद्र सरकारने देशातील १.१७ कोटी अपात्र लाभार्थ्यांची यादी तयार करून ती राज्य सरकारांकडे पाठवली आहे. अन्न व सार्वजनिक वितरण विभागाने विविध मंत्रालये व संस्थांच्या डेटाबेसची सांगड घालून ही यादी बनवली आहे.
स्थानिक स्तरावर तपासणी सुरू
ही यादी स्थानिक ब्लॉक मुख्यालयांना देण्यात आली असून, नागरिकांना तिथून आपली माहिती तपासता येणार आहे. ज्यांनी चुकीने किंवा अपात्र असूनही रेशनकार्ड घेतले आहे, त्यांची नावे या तपासणीतून काढली जातील.
खऱ्या गरजूंपर्यंत पोहोचणार रेशन
अधिकाऱ्यांच्या मते, ही प्रक्रिया खऱ्या वंचित आणि गरजू कुटुंबांपर्यंत मोफत धान्य पोहोचवण्यासाठी राबवली जात आहे. अपात्र आणि डुप्लिकेट रेशनकार्ड रद्द करून वेटिंग लिस्टवरील पात्र कुटुंबांना या योजनेत समाविष्ट केले जाणार आहे.
राष्ट्रीय अन्न सुरक्षा कायद्याखालील लाभार्थी
सध्या देशभरात राष्ट्रीय अन्न सुरक्षा कायदा (NFSA) अंतर्गत १९.१७ कोटी रेशनकार्ड जारी झाले आहेत. यामध्ये सुमारे ७६.१० कोटी लाभार्थी येतात. मात्र नियमांनुसार सरकारी कर्मचारी, वार्षिक उत्पन्न १ लाख रुपयांपेक्षा जास्त असलेली कुटुंबे, करदाते व चारचाकी वाहनधारक हे मोफत रेशनसाठी पात्र नाहीत.
विविध मंत्रालयांच्या डेटाबेसवर आधारित प्रक्रिया
अपात्र लाभार्थ्यांची यादी तयार करताना आयकर विभाग (CBDT), सीमाशुल्क विभाग (CBIC), कॉर्पोरेट व्यवहार मंत्रालय (MCA), रस्ते वाहतूक मंत्रालय (MoRTH) आणि पीएम-किसान योजनेचा डेटा वापरला गेला आहे. त्यामुळे ही माहिती अधिक अचूक व पारदर्शक ठरते.
सप्टेंबर अखेरपर्यंत प्रक्रिया पूर्ण करणे आवश्यक
अन्न सचिव संजीव चोप्रा यांनी सांगितले की, ही संपूर्ण प्रक्रिया ३० सप्टेंबर २०२५ पर्यंत पूर्ण करणे बंधनकारक आहे. यामुळे सार्वजनिक वितरण व्यवस्थेतील पारदर्शकता वाढेल आणि खऱ्या हक्कदारांना न्याय मिळेल.
पारदर्शकतेकडे एक महत्त्वाचे पाऊल
या निर्णयामुळे अपात्र लोकांवरील अनुचित लाभ थांबणार असून, खऱ्या लाभार्थ्यांना शासकीय धान्याचा पुरवठा वेळेत व पारदर्शक पद्धतीने होणार आहे. त्यामुळे जनतेचा विश्वासही सार्वजनिक वितरण व्यवस्थेवर अधिक दृढ होईल.
Comments are closed.