गोवा राज्यात आता ग्रामसेवक पदे नव्याने भरली जाणार नाहीत. सध्या ग्रामसेवक म्हणून कार्यरत असलेले अधिकारी निवृत्त होईपर्यंत त्यांच्या पदावर राहतील. भविष्यात ग्रामसेवक पदाचा स्वतंत्र अस्तित्व राहणार नाही, अशी माहिती प्रशासकीय सूत्रांनी दिली आहे.
ग्रामसेवक आणि पंचायत सचिवांची जबाबदारी एकत्र
ग्रामसेवक आणि पंचायत सचिव या दोन पदांची जबाबदारी एकत्र करण्याचा सरकारचा विचार सुरू आहे. यानुसार, नव्याने तयार होणारे ग्राम सचिव पद पंचायत सचिव आणि ग्रामसेवक दोघांना समेटून त्यात सामावले जाईल. यामुळे प्रशासनात कार्यप्रणाली अधिक सुलभ होईल.
ग्राम सचिवांची नवीन जबाबदारी
सध्या ग्रामसेवक जे काम करतात ते पुढे ग्राम सचिवांकडे सोपवले जाणार आहेत. याशिवाय पंचायत सचिवांची जबाबदारी देखील ग्राम सचिव पाहणार आहेत. सध्या ग्रामसेवक म्हणून कार्यरत अधिकारी या नव्या जबाबदारीत सामील केले जातील, ज्यामुळे गावपातळीवरील कार्य अधिक सुसंगत होईल.
सध्याची प्रशासनिक स्थिती
काही ठिकाणी सध्या ग्रामसेवक पंचायत सचिवाची कामेही पाहतात; मात्र, पंचायत सचिव ग्रामसेवकाची कामे पाहत नाहीत. यामुळे प्रशासनात कामाचे असंतुलन निर्माण झाले होते. नवीन पदनिर्मितीमुळे हा असंतुलन दूर होईल आणि तालुक्यात किमान तीन ते चार ग्राम सचिव कार्यरत राहतील, अशी माहिती सूत्रांनी दिली आहे.
पंचायत सचिवांची कार्यप्रणाली
पंचायत सचिवाची मुख्य जबाबदारी ग्रामसभा व पंचायत बैठकांचे आयोजन, कार्यवाहीची नोंद ठेवणे, ठराव अंमलात आणणे आणि सरकारी योजना अंमलात आणणे आहे. त्याचबरोबर ग्रामपंचायतीच्या उत्पन्न-खर्चाची नोंद, विविध कर व शुल्क वसुलीची देखरेख, कागदपत्रांची सुरक्षितता आणि उच्च अधिकाऱ्यांना अहवाल सादर करणे ही देखील त्याची जबाबदारी आहे.
ग्रामसेवकांची कार्यप्रणाली
ग्रामसेवक हा ग्रामविकासाचा प्रत्यक्ष दुवा आहे. तो शेती, पाणीपुरवठा, स्वच्छता, लघुउद्योग, स्वयंरोजगार यासारख्या योजना गावपातळीवर राबवण्यासाठी मदत करतो. ग्रामसभेत उपस्थित राहून गावकऱ्यांचे प्रश्न नोंदवणे आणि त्यांची अंमलबजावणीसाठी पंचायतीकडे पाठवणे ही त्याची महत्त्वाची कामे आहेत.
गोवा ग्राम पर्यटन : इको-टुरिझमचा पाठिंबा
ग्रामस्थांनी इको-टुरिझम प्रकल्पांचे स्वागत केले आहे. सुरला गावातील नागरिक शासनाच्या प्रकल्पाला पाठिंबा देत आहेत, ज्यामुळे पर्यटन विकासात गावकऱ्यांचा सहभाग वाढेल. ग्राम सचिव आणि ग्रामसेवक यांची संयुक्त कार्यप्रणाली या प्रकल्पात महत्त्वाची ठरेल.
भविष्यातील प्रशासनिक सुधारणा
ग्राम सचिवांच्या नव्या पदनिर्मितीमुळे ग्रामपातळीवरील प्रशासन अधिक सुसंगत आणि कार्यक्षम होईल. ग्रामसेवक आणि पंचायत सचिवांच्या जबाबदाऱ्या एकत्र केल्यामुळे गावकऱ्यांपर्यंत योजना आणि मदत पोहोचवणे सुलभ होईल. त्यामुळे ग्रामविकासाचे काम वेगाने आणि परिणामकारक पद्धतीने होण्याची अपेक्षा आहे.
Comments are closed.