लाडकी बहीण योजनेचे ₹1,500 अडलेत? ई-केवायसी होऊनही पैसे न मिळण्यामागचे कारणे आणि तात्काळ उपाय! | Ladki Bahin ₹1500 Delay: Reasons & Solutions!

मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण योजना महाराष्ट्रातील कोट्यवधी महिलांसाठी आर्थिक आधार ठरली आहे. मात्र, जानेवारी २०२६ उजाडूनही अनेक महिलांच्या बँक खात्यात ई-केवायसी (e-KYC) पूर्ण असूनही ₹1,500 जमा झालेले नाहीत. ही समस्या केवळ तुमचीच नाही—राज्यभरात अनेक महिलांना याच अडचणीचा सामना करावा लागत असून, महिला व बालविकास कार्यालयांमध्ये तक्रारींची गर्दी वाढली आहे. नेमके पैसे का अडकलेत आणि आता काय करायचे, हे सविस्तर पाहूया.

ई-केवायसी होऊनही पैसे न मिळण्याची प्रमुख कारणे;

1. ई-केवायसीतील ‘प्रश्नावली’ची चूक (सर्वात मोठे कारण)
   ई-केवायसीदरम्यान विचारलेल्या एका नकारात्मक प्रश्नामुळे सुमारे २४ लाख महिलांचे पैसे थांबले आहेत.
   काय चूक झाली? “तुमच्या कुटुंबात कोणी सरकारी नोकरीत नाही ना?” या प्रश्नाला अनेकांनी अनवधानाने ‘हो (Yes)’ क्लिक केले.
   परिणाम: प्रणालीने याचा अर्थ “घरात सरकारी कर्मचारी आहे” असा घेतला आणि लाभ अपात्र ठरवून रोखला.
2. आधार–बँक लिंकिंग व NPCI मॅपिंग
   आधार बँकेला लिंक असणे पुरेसे नाही; ते NPCI सर्व्हरवर मॅप असणे गरजेचे आहे.
   DBT (Direct Benefit Transfer) सक्रिय नसल्यास रक्कम खात्यात येत नाही. जुने/निष्क्रिय खाते, मिनिमम बॅलन्सचा अभाव यामुळेही व्यवहार अडकतात.
3. निवडणूक आचारसंहिता
   स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांमुळे आचारसंहिता लागू असल्याने काही ठिकाणी हप्ते उशिरा मिळत आहेत.
   डिसेंबर–जानेवारीचे ₹3,000 एकत्र देण्याच्या नियोजनावर निर्बंध आले.
4. माहितीतील तफावत (Data Mismatch)
   आधारवरील नाव आणि बँक खात्यातील नाव (स्पेलिंगसह) जुळले नाही तर पैसे अडकतात—विशेषतः लग्नानंतर नाव बदलले असल्यास.

आता काय करावे? (तात्काळ उपाययोजना)

• चुकीचा पर्याय निवडला असल्यास: जवळच्या अंगणवाडी सेविका/सेतू केंद्रात जाऊन Physical Verification पूर्ण करा.
• बँक खात्याची अडचण: बँकेत जाऊन खाते Aadhaar Seeded व DBT Enabled आहे का, हे तपासा.
• स्थिती तपासण्यासाठी: ‘नारीशक्ती दूत’ अ‍ॅप किंवा ladakibahin.maharashtra.gov.in वर ‘Status’ पाहा.
• तक्रार नोंदवण्यासाठी: १८१ (181) हेल्पलाईनवर कॉल करा.

₹3,000 कधी मिळणार?
ज्यांना डिसेंबरचा हप्ता मिळालेला नाही आणि ज्यांचे ई-केवायसी दुरुस्त होईल, त्यांना जानेवारी अखेर किंवा फेब्रुवारीच्या पहिल्या आठवड्यात थकबाकीसह ₹3,000 मिळण्याची शक्यता आहे. अंगणवाडी सेविकांमार्फत घरोघरी पडताळणीचे निर्देश देण्यात आले आहेत.

महत्त्वाची सूचना: ई-केवायसी करताना OTP कोणालाही शेअर करू नका. केवळ अधिकृत केंद्र किंवा अंगणवाडी सेविकांचीच मदत घ्या.