नाशिक जिल्ह्यातील अभियांत्रिकी व विज्ञान शाखांमध्ये सध्या क्रांतिकारी बदल होताना दिसत आहेत. शैक्षणिक वर्ष २०२५-२६ साठी जिल्ह्यात एकूण ४९,७९७ जागा उपलब्ध करण्यात आल्या असून, गेल्या वर्षीच्या तुलनेत तब्बल ५,४७५ जागांची वाढ झाली आहे. या वाढीचा सर्वात मोठा फायदा कम्प्युटर, आयटी, डेटा सायन्स, आणि बीबीए कम्प्युटर अॅप्लिकेशन अशा ट्रेंडिंग अभ्यासक्रमांना झाला आहे.
पारंपरिक शाखांपेक्षा ‘आयटी-डिजिटल’ कोर्सेसना पसंती
गेल्या काही वर्षांपासून विद्यार्थ्यांचा ओढा पारंपरिक इलेक्ट्रिकल, मेकॅनिकल आणि इलेक्ट्रॉनिक्स शाखांऐवजी कम्प्युटर सायन्स, आयटी, डेटा सायन्स अशा डिजिटल-तंत्रज्ञान आधारित अभ्यासक्रमांकडे वाढत चालला आहे. यामागे प्रमुख कारण म्हणजे आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स, मशिन लर्निंग यांसारख्या अत्याधुनिक तंत्रज्ञानांचे उद्योगांमधील वाढते महत्त्व.
बीई, बीटेक, बीएस्सी आणि बीबीए कोर्सेसमध्ये वाढ
नाशिकमधील अनेक अभियांत्रिकी महाविद्यालयांनी बीई/बीटेक (कम्प्युटर, आयटी), बीएस्सी (कम्प्युटर सायन्स, डेटा सायन्स), बीबीए (कम्प्युटर अॅप्लिकेशन) या अभ्यासक्रमांच्या जागा वाढवल्या आहेत. मागील वर्षी जिल्ह्यात ४४,३३२ जागा उपलब्ध होत्या, त्यात वाढ करून आता या शाखांतून विद्यार्थी उच्च शिक्षणासाठी अधिक संधी मिळवू शकतात.
उद्योगांची मागणी आणि कौशल्याधारित शिक्षणाचा झपाट्याने विकास
सध्या भारतातील तसेच आंतरराष्ट्रीय आयटी कंपन्यांना डेटा सायन्स, एआय, सायबर सिक्युरिटी आणि अॅप डेव्हलपमेंट यांसारख्या क्षेत्रात कुशल मनुष्यबळाची गरज आहे. त्यामुळेच महाविद्यालयेही त्यानुसार अभ्यासक्रम विकसित करत असून विद्यार्थ्यांना ‘इंडस्ट्री रेडी’ करण्यावर भर देत आहेत.
विद्यार्थ्यांचा कल आणि करिअर संधींमध्ये वाढ
गेल्या काही प्रवेश हंगामांत दिसून आले की, बहुतेक विद्यार्थी कम्प्युटर व आयटीशी संबंधित अभ्यासक्रमांनाच प्रथम पसंती देतात. केवळ नोकरीसाठी नव्हे तर स्टार्टअप्स, फ्रीलान्सिंग, आणि डेटा अॅनालिटिक्स यांसारख्या क्षेत्रांत संधींचा स्फोट झाल्यामुळे विद्यार्थ्यांना या कोर्सेसमधून मोठ्या प्रमाणात रोजगाराच्या दाराजवळ पोहचता येते.
इंजिनीअरिंगसह विज्ञान शाखांमध्येही आयटीचा शिरकाव
पूर्वी बीएस्सी, बीबीए हे पारंपरिक विज्ञान किंवा व्यवस्थापन आधारित अभ्यासक्रम समजले जात होते. मात्र आता त्यातही कम्प्युटर अॅप्लिकेशन, डेटा सायन्स, आयटी मॅनेजमेंट यांसारखे विषय समाविष्ट करण्यात आले आहेत. त्यामुळे या कोर्सेसचे स्वरूप पूर्णपणे नव्या पिढीला अनुरूप बदलले आहे.
महाविद्यालयांची सकारात्मक भूमिका, विद्यार्थ्यांचा लाभ
या संधी लक्षात घेऊन नाशिकमधील अनेक कॉलेजांनी आपली अधोरेखित शाखा वाढवली आहे. महाविद्यालये आता विद्यार्थ्यांच्या मागणीनुसार अभ्यासक्रमांची रचना करत असून उच्च शिक्षणासाठी अधिक पर्याय उपलब्ध करून देत आहेत. ही वाढ फक्त संख्येपुरती मर्यादित नाही, तर गुणवत्ताही सुधारणेचे संकेत देणारी आहे.
तंत्रज्ञान शिक्षणाची ही ‘डेटा युगातली’ नवी दिशा!
या बदलांमुळे नाशिक जिल्हा महाराष्ट्राच्या डिजिटल शिक्षण नकाशावर अधिक ठळकपणे उठून दिसतो आहे. आधुनिक उद्योगांच्या मागणीला अनुसरून विद्यार्थी तयार करण्याचे काम महाविद्यालये करत असून, हा शिक्षणाचा बदल विद्यार्थ्यांना भविष्याच्या नव्या शक्यता खुल्या करणारा ठरतो आहे.
Comments are closed.