राज्य सरकारच्या अधिपत्याखाली असलेल्या महाज्योती, बार्टी आणि सारथ या तीन प्रमुख स्वायत्त संस्थांकडून पीएचडी करत असलेल्या विद्यार्थ्यांना उच्च शिक्षणासाठी आर्थिक सहाय्य स्वरूपात फेलोशिप दिली जाते.
या संस्थांमार्फत अनुक्रमे ओबीसी आणि विमुक्त जातींसाठी (महाज्योती), अनुसूचित जातींसाठी (बार्टी), तसेच मराठा व कुणबी समाजातील विद्यार्थ्यांसाठी (सारथी) ही फेलोशिप उपलब्ध आहे. २०२३ पर्यंत या योजनांअंतर्गत निवड प्रक्रिया वेळेवर पार पडत होती आणि पात्र विद्यार्थ्यांना निधी मिळत होता.
मात्र, मागील दोन वर्षांपासून या फेलोशिपसाठी कोणतीही जाहिरात प्रसिद्ध झालेली नाही, त्यामुळे नवी नोंदणी बंद आहे आणि अनेक पात्र संशोधक विद्यार्थ्यांना फेलोशिपचे पैसे मिळालेले नाहीत. यामुळे विद्यार्थ्यांना राहणीमान, प्रवास, अभ्यास साहित्य आणि डेटा संकलन यांसारख्या मूलभूत संशोधन संबंधित खर्चासाठी स्वतःच्या खिशाला हात घालावा लागत आहे.
महत्वाचे म्हणजे, हे विद्यार्थी सामाजिकदृष्ट्या मागास गटांतील असून, त्यांना ही आर्थिक मदत केवळ सहाय्य नव्हे, तर एक संशोधन टिकवणारा आधार आहे. यामुळे फेलोशिप रखडल्याने काहींनी प्रबंध लेखन थांबवले असून, काही विद्यार्थ्यांवर शिक्षण सोडण्याची वेळ आलेली आहे.
विद्यार्थ्यांची मागणी आहे की —
शासनाने व संबंधित संस्थांनी त्वरित जागृती दाखवावी,
विलंब न करता नवीन जाहिरात प्रसिद्ध करावी,
नोंदणी व निवड प्रक्रिया पार पाडावी,
आणि लंबित फेलोशिपचे वितरण लवकरात लवकर सुरू करावे.

Comments are closed.